Milletvekili Dokunulmazlığı Nedir? Nasıl Kalkar Neden Verilir?

Milletvekillerine verilen dokunulmazlık ülkemizde sık sık gündem oluyor. Özellikle de siyasiler tarafından neredeyse her hafta gündeme getirilen dokunulmazlık nedir? Nasıl kalkar?

Milletvekili Dokunulmazlığı Nedir? Nasıl Kalkar Neden Verilir?

Ülkemizde sık sık gündeme gelen konulardan biri de milletvekili dokunulmazlığı. Özellikle de televizyonlarda ve diğer yayın organlarında sık sık siyasiler milletvekili dokunulmazlığından bahsediyor. Bazı vekillerin dokunulmazlığının kalması da sık sık gündeme gelen bir diğer konu. Peki nedir bu siyasilerin ağızlarından düşürmediği dokunulmazlık. Milletvekili dokunulmazlığı nedir, nasıl kalkar ve neden verilir haberimizde.

Milletvekili Dokunulmazlığı Nedir Ne Demektir?

Milletvekili dokunulmazlığı, diğer adıyla “Yasama Dokunulmazlığı” veya “Yasama Bağışıklığı” anayasa tarafından milletvekillerine tanınan bir haktır. Bu hak, bazı kişilerin görevlerinde korkudan ve şüpheden yoksun bir şekilde kamu işlerinde başarılı olmalarını sağlamak için yasayla verilmiş bir imtiyazdır.

Dokunulmazlık TDK’ye göre “dokunulmaz, ilişilmez, karışılmaz olma durumu, masuniyet” anlamlarına gelmektedir. Ayrıca baktığımız da dokunulmazlığın bir diğer anlamı da anayasa veya uluslararası gelenekler gereğince, dokunulmazlığa sahip olarak tanınan kimselerin ilişilmez olma durumudur.

Dokunulmazlığın Yararı Nedir?

Bir milletvekilinin seçimden önce veya sonra bir suç işlediği iddia ediliyorsa herhangi bir meclis kararı çıkmadığı sürece sorguya çekilmemesi, tutuklanmaması ve yargılanmamasını sağlamaktadır. Bu ayrıcalığın temel amacı, milletvekillerinin görevlerini kuşkudan ve korkudan uzak kalarak yapabilmelerini sağlayabilmek ve suç işlediği iddialarıyla görevlerinden geçici süreliğine de olsa uzak kalmalarını engellemektir.

Dokunulmazlıklar neden gündem oldu?

Milletvekili dokunulmazlığı pek çok kez tartışma konusu haline gelmiştir. Ülkemizde ise özellikle siyaset gündemine milletvekilliği dokunulmazlığı sık sık tartışma konusu oldu. Muhalefet partiler geçmişten beri milletvekili dokunulmazlığına yönelik, bu hakkın yalnızca kürsü dokunulmazlığı ile sınırlı kalması gerektiğini savunmaktadır. Geçmişten beri tartışmalara konu olan milletvekili dokunulmazlığı nasıl kaldırılır? Dokunulmazlıklar kaldırılabilir mi?

Milletvekili Dokunulmazlığı Kaldırılır Mı? Neden Kaldırılır?

Bir milletvekilini sorguya çekmek, tutuklamak veya yargılamak için öncelikle dokunulmazlığının kaldırılması gerekmektedir. Dokunulmazlığın kaldırılması içinse savcılık tarafından bir “fezleke” hazırlanması gereklidir.

Peki, fezleke nedir? TDK’ye göre fezleke “bir kararın kısaca yazılması” anlamlarına gelmektedir. Diğer bir deyişle fezleke karar özeti anlamına gelmektedir. Savcılık tarafından hazırlanan fezleke Adalet Bakanlığı’na, oradan da Meclis Başkanlığı’na gönderilir. Başkanlıktan ise fezleke Anayasa ve Adalet Komisyonu üyelerinden oluşan Karma Komisyon’a havale edilir. Karma Komisyon, her bir siyasi partiden katılan üyeler içinden kura çekerek bir Hazırlık Komisyonu kurar. Hazırlık Komisyonu ise fezlekeyi inceler ve tekrar Karma Komisyona gönderir.

Karma Komisyon raporlara göre dokunulmazlığın kaldırılmasına yönelik karar verirse dosya Genel Kurul’a ulaştırılır. Dokunulmazlığı kaldırılması söz konusu olan kişiler (Cumhurbaşkanı Yardımcısı, Bakan veya milletvekilleri) Karma Komisyon ve Genel Kurul’da savunma yapma hakkına sahiptir. Genel Kurul’da bir oylama yapılır ve sonuca göre dokunulmazlık kalkar veya sürdürülür. Yapılan bu oylamada oturuma katılan kişilerin salt çoğunluğu hedeflenir.

Güncelleme Tarihi: 23 Şubat 2021, 07:31
YORUM EKLE
SIRADAKİ HABER